Ợ chua là tình trạng phổ biến mà nhiều người gặp phải sau khi ăn uống, vấn đề này thường không có gì nguy hiểm đối với sức khỏe. Tuy nhiên, nếu ợ chua xảy ra thường xuyên, đây có thể là dấu hiệu liên quan đến vấn đề tiêu hoá hoặc trào ngược dạ dày. Vậy ợ chua là gì, nguyên nhân do đâu, cần làm gì khi bị ợ chua? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Tìm hiểu ợ chua là gì?

Ợ chua là tình trạng acid dịch vị trong dạ dày trào ngược lên thực quản, khiến cho người bệnh cảm thấy chua ở cổ họng hoặc miệng, đôi khi kèm cảm giác nóng rát khó chịu ở vùng ngực. Tình trạng này có thể xuất hiện sau khi ăn no, ăn khuya hoặc nằm nghỉ ngay sau ăn.

Thông thường, sau khi thức ăn đi xuống dạ dày, cơ vòng thực quản dưới sẽ đóng lại để ngăn dịch vị trào ngược. Tuy nhiên, khi cơ này hoạt động kém hoặc bị giãn, acid dạ dày có thể trào ngược lên thực quản và khoang miệng. Đây chính là nguyên nhân gây ra cảm giác chua, nóng rát hoặc khó chịu ở cổ họng mà nhiều người thường gặp khi bị ợ chua.

>>> Tìm hiểu bệnh lý: Trào ngược dạ dày là gì?

Một số nguyên nhân gây ợ chua phổ biến

Ợ chua có thể xuất hiện do thói quen ăn uống, sinh hoạt thiếu khoa học hoặc liên quan đến các vấn đề tiêu hoá. Dưới đây là một số nguyên nhân phổ biến:

Ăn uống thiếu khoa học

Thói quen ăn quá no, ăn quá nhanh, thường xuyên ăn khuya hoặc sử dụng nhiều thực phẩm cay nóng, dầu mỡ có thể kích thích tăng tiết acid dạ dày. Khi lượng acid dư thừa, nguy cơ trào ngược lên thực quản sẽ cao hơn, gây ra cảm giác ợ chua khó chịu. Ngoài ra, các loại đồ uống như cà phê, nước ngọt có gas, rượu bia cũng có thể làm triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn.

Nằm ngay sau khi ăn

Sau bữa ăn, nếu nằm hoặc ngủ ngay, dịch vị trong dạ dày sẽ dễ trào ngược lên thực quản hơn do ảnh hưởng của tư thế. Đây là nguyên nhân khiến nhiều người thường bị ợ chua vào buổi tối hoặc khi vừa ăn no xong.

Căng thẳng kéo dài

Stress không chỉ ảnh hưởng đến tinh thần, mà còn tác động đến hoạt động tiêu hoá. Khi cơ thể căng thẳng kéo dài, dạ dày có thể tăng tiết acid, gây đầy bụng, khó tiêu và làm tăng nguy cơ xuất hiện tình trạng ợ chua.

Thừa cân hoặc béo phì

Người thừa cân thường có áp lực lớn lên vùng bụng và dạ dày, từ đó làm tăng khả năng acid bị đẩy ngược lên thực quản. Đây cũng là một trong những yếu tố làm triệu chứng ợ chua dễ tái phát.

Liên quan đến bệnh lý tiêu hoá

Ợ chua kéo dài hoặc xuất hiện thường xuyên có thể liên quan đến một số bệnh lý như: Trào ngược dạ dày thực quản, viêm dạ dày, viêm loét dạ dày tá tràng, rối loạn tiêu hoá,…

Biểu hiện của ợ chua

Ợ chua thường gây cảm giác khó chịu ở vùng cổ họng và dạ dày, đặc biệt sau khi ăn no hoặc khi nằm nghỉ. Một số biểu hiện phổ biến gồm:

• Cảm giác chua ở miệng hoặc cổ họng: Người bệnh có thể cảm nhận vị chua hoặc đắng do acid dạ dày trào ngược lên thực quản.
• Nóng rát vùng ngực hoặc cổ họng: Triệu chứng thường xuất hiện sau ăn, nhất là khi ăn quá no hoặc dùng nhiều đồ cay nóng.
• Ợ hơi kèm vị chua: Khi ợ hơi có cảm giác chua khó chịu trong miệng.
• Đầy bụng, khó tiêu: Dạ dày khó chịu, căng tức sau ăn.
• Buồn nôn nhẹ: Một số trường hợp có thể cảm thấy buồn nôn hoặc khó chịu ở vùng thượng vị.

Tình trạng ợ chua có nguy hiểm không?

Ợ chua thỉnh thoảng sau ăn thường không nguy hiểm và có thể cải thiện bằng cách điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt. Tuy nhiên, nếu tình trạng này xảy ra thường xuyên hoặc kéo dài nhiều ngày, người bệnh không nên chủ quan. Trong nhiều trường hợp, ợ chua kéo dài có thể liên quan đến các vấn đề tiêu hoá như:

• Trào ngược dạ dày thực quản: Acid dạ dày thường xuyên trào ngược lên thực quản gây nóng rát, khó chịu.
• Viêm dạ dày: Niêm mạc dạ dày bị kích thích hoặc tổn thương khiến tăng tiết acid và gây ợ chua.
• Rối loạn tiêu hoá: Hoạt động tiêu hoá kém có thể dẫn đến đầy bụng, khó tiêu và ợ chua thường xuyên.

Nếu triệu chứng xuất hiện liên tục hoặc kèm các dấu hiệu bất thường khác, người bệnh nên đi khám để được kiểm tra và tư vấn phù hợp.

Phân biệt ợ chua và ợ hơi

Nhiều người thường nhầm lẫn giữa ợ chua và ợ hơi vì cả hai đều liên quan đến cảm giác khó chịu ở dạ dày và thực quản. Tuy nhiên, đây là hai tình trạng khác nhau:

• Ợ hơi: Chủ yếu là hiện tượng khí trong dạ dày thoát ra ngoài qua đường miệng. Người bệnh thường chỉ cảm thấy đầy bụng hoặc căng hơi, không kèm vị chua.
• Ợ chua: Là tình trạng dịch vị và acid dạ dày trào ngược lên thực quản, tạo cảm giác chua ở miệng hoặc cổ họng, đôi khi kèm nóng rát khó chịu ở vùng ngực.

Bị ợ chua nên ăn gì?

Chế độ ăn uống phù hợp có thể giúp làm dịu dạ dày, hỗ trợ giảm tiết acid và cải thiện tình trạng ợ chua hiệu quả. Dưới đây là một số thực phẩm thường được khuyến nghị cho người hay bị ợ chua:

• Thực phẩm dễ tiêu: Các món ăn mềm, dễ tiêu hóa sẽ giúp giảm áp lực lên dạ dày và hạn chế tình trạng trào ngược acid. Người bị ợ chua có thể ưu tiên các món như: Cháo, súp, yến mạch, cơm,…
• Rau xanh và trái cây ít acid: Rau xanh và các loại trái cây sẽ giúp bổ sung chất xơ, hỗ trợ tiêu hoá mà không kích thích tăng tiết acid dạ dày. Một số lựa chọn phù hợp gồm: Chuối, táo, dưa hấu, rau luộc, bông cải xanh,…
• Thực phẩm giàu lợi khuẩn: Những thực phẩm chứa lợi khuẩn có thể hỗ trợ cân bằng hệ tiêu hoá và giảm cảm giác khó chịu ở dạ dày. Người bị ợ chua có thể sử dụng sữa chua hoặc các thực phẩm lên men.
• Thực phẩm giàu protein: Nguồn đạm ít béo giúp cơ thể dễ tiêu hóa hơn so với các món nhiều dầu mỡ. Nên ưu tiên ăn thịt nạc, cá, ức gà, trứng luộc,…
• Các loại thức uống hỗ trợ tiêu hoá: Một số loại thức uống có thể giúp làm dịu cảm giác khó chịu ở dạ dày như nước ấm, trà gừng loãng, nước lọc,…

Bên cạnh việc lựa chọn thực phẩm phù hợp, người bị ợ chua cũng nên ăn đúng giờ, tránh ăn quá no và hạn chế nằm ngay sau khi ăn để hỗ trợ cải thiện triệu chứng tốt hơn.

———————-

Bên cạnh việc điều chỉnh chế độ ăn uống và sinh hoạt, bạn có thể sử dụng thêm các sản phẩm hỗ trợ tiêu hoá để cải thiện cảm giác khó chịu do ợ chua hoặc trào ngược. Silicol Gel là giải pháp hỗ trợ điều trị rối loạn tiêu hoá đến từ Đức, được nghiên cứu lâm sàng tại Na Uy. 

Bên trong sản phẩm có chứa thành phần chính là axit silicic (silicon dioxit), cho khả năng hấp thụ và vô hiệu hoá độc tố, giúp giải quyết hiệu quả các tình trạng như tiêu chảy, ợ chua, ợ nóng, đầy hơi, buồn nôn,… 

>>> Xem chi tiết sản phẩm tại: https://silicol.vn/mua-ngay/

———————-

Bật mí cách trị ợ chua tại nhà hiệu quả, đơn giản

Điều chỉnh thói quen ăn uống

Ăn quá no hoặc ăn quá nhanh có thể khiến dạ dày tăng tiết acid và dễ gây trào ngược. Vì vậy, bạn nên ăn chậm nhai kỹ, chia nhỏ bữa ăn, không ăn quá no và tránh ăn khuya.

Hạn chế thực phẩm kích thích acid dạ dày

Một số thực phẩm có thể làm tình trạng ợ chua nặng hơn như: Đồ cay nóng, thức ăn nhiều dầu mỡ, cà phê, rượu bia, nước ngọt có gas,… Việc hạn chế các thực phẩm này giúp giảm kích thích dạ dày và hỗ trợ cải thiện vấn đề ợ chua tốt hơn.

Không nằm ngay sau khi ăn

Sau bữa ăn, nên ngồi nghỉ hoặc vận động nhẹ khoảng 2-3 tiếng trước khi nằm ngủ. Thói quen này giúp hạn chế acid dạ dày trào ngược lên thực quản.

Uống đủ nước và ngủ đúng tư thế

Uống đủ nước mỗi ngày giúp hỗ trợ tiêu hoá hiệu quả hơn. Ngoài ra, người bị ợ chua có thể kê cao đầu khi ngủ để giảm tình trạng trào ngược vào ban đêm.

Giữ tinh thần thoải mái

Stress kéo dài có thể ảnh hưởng đến hoạt động tiêu hoá và làm tăng tiết acid dạ dày. Vì vậy, nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc và hạn chế căng thẳng cũng là cách hỗ trợ giảm ợ chua hiệu quả.

Khi nào nên đến bệnh viện thăm khám?

Người bị ợ chua nên chủ động đến bệnh viện thăm khám nếu có những dấu hiệu sau:

• Ợ chua kéo dài nhiều ngày hoặc tái phát liên tục
• Đau tức ngực, nóng rát khó chịu
• Khó nuốt, cảm giác nghẹn ở cổ họng
• Buồn nôn, nôn ói thường xuyên
• Đầy bụng, khó tiêu kéo dài
• Sụt cân bất thường, chán ăn
• Triệu chứng ảnh hưởng đến giấc ngủ và sinh hoạt hằng ngày

Nếu xuất hiện các dấu hiệu trên, người bệnh nên đến cơ sở y tế hoặc bệnh viện để được kiểm tra và tư vấn phù hợp.

Kết luận

Ợ chua là tình trạng phổ biến, thường liên quan đến thói quen ăn uống, sinh hoạt hằng ngày. Trong nhiều trường hợp, triệu chứng có thể cải thiện khi điều chỉnh chế độ dinh dưỡng hợp lý, nghỉ ngơi khoa học và hạn chế các thực phẩm kích thích dạ dày. Tuy nhiên, nếu ợ chua kéo dài hoặc tái phát thường xuyên, người bệnh không nên chủ quan vì đây có thể là dấu hiệu liên quan đến các vấn đề tiêu hoá. Việc thăm khám sớm sẽ giúp xác định nguyên nhân và có hướng xử lý phù hợp hơn.

Miễn trừ trách nhiệm: Thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo; không được xem là tư vấn y khoa và không nhằm mục đích thay thế cho tư vấn, chẩn đoán hoặc điều trị từ nhân viên y tế.